Özel Kalem Müdürlüğünden Şef kadrosuna atandı, Sayıştay kamu zararı dedi

Sayıştay 5. Dairesi, Özel Kalem Müdürü olarak açıktan atanan ve bilahere Şef kadrosuna geçirilen bir personelin, “Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmeliğinde” aranılan şartları taşımadığı için şef kadrosuna ilişkin zam, tazminat ve ek ödeme farklarının ödenmesini kamu zararı saydı.
Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmeliğinin 5 inci maddesinin olayın gerçekleştiği tarihte Şef kadrosu için gerekli olan 4 yıllık hizmet süresini taşımayan ilgiliye yapılan ödemenin hukuka aykırı olduğuna hükmetti.

Mezkur Yönetmelikte bilahare değişiklik yapılarak bu süre 2 yıla indirilmiştir.

İŞTE KARAR

Sayıştay 5. Daire,

Karar No:406

İlam No:412

T:26/11/2019

……. Belediyesinde şef kadrosunda çalışan …….’ın, çalıştığı kadro için mevzuatın öngördüğü şartları taşımamasına rağmen kendisine şef kadrosuna ilişkin zam, tazminat ve ek ödeme farklarının ödenmesi suretiyle ……. TL kamu zararına sebebiyet verildiği hususu ile ilgili olarak;

657 sayılı Devlet Memurları Kanununun “İstisnai memurluklar” başlıklı 59 uncu maddesinde;

“… Özel Kalem Müdürlüklerine … bu Kanunun atanma, sınavlar, kademe ilerlemesi ve dereceye yükselmesine ilişkin hükümleriyle bağlı olmaksızın tahsis edilmiş derece aylığı ile memur atanabilir. …

Birinci fıkrada sayılan memurların bulundukları bu kadrolar emeklilik aylığının hesabında ve diğer memurluklara naklen atanmalarında herhangi bir sınıf için kazanılmış hak sayılmaz. Bu görevlerde bulunan memurların emeklilik kıdemleri yürümekte devam eder.” hükmü yer almaktadır.

Adı geçen Kanunun 60 ıncı maddesinde, istisnai devlet memurluklarına atama yapılacak kişinin bu Kanunun 48 inci maddesinde yazılı genel şartları taşımasının yeterli olacağı belirtilmiş olup “İstisnai memurluklara atananlara bu Kanunun uygulanacak hükümleri” başlıklı 61 inci maddesinde ise;

“60 ıncı madde gereğince istisnai memurluklara atananlar hakkında bu Kanunun atanma, sınavlar, kademe ilerlemesi ve derece yükselmesi dışında kalan bütün hükümleri uygulanır.

Ancak istisnai bir memuriyet kadrosuna atananlar, atandıkları kadronun derece aylığının ilk kademesini kazanılmış hak olarak elde ettikleri tarihten itibaren, haklarında bu kanunun kademe ilerlemesi ve derece yükselmesine dair hükümleri uygulanır.

KAPAT [X]
Şu kadar ki, (…) Bakanlıklar özel kalem müdürlüklerine, valiliklere, büyükelçiliklere, elçiliklere, daimi temsilciliklere atananların, atandıkları derecelerde geçirdikleri süreler, kazanılmış hak sayılmamak şartıyla, kademe ilerlemesinde (üst dereceye atanmaları halinde 161 inci maddenin A bendi uyarınca) değerlendirilir.” hükmüne yer verilmiştir.

04.07.2009 tarih ve 27278 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmeliğin “Görevde yükselme ve unvan değişikliğine tabi kadrolar” başlıklı 5 inci maddesinde;

“Görevde yükselmeye tabi kadrolar şunlardır:

a) Yönetim hizmetleri grubu

1) Müdür,

2) Koruma ve güvenlik görevlisi amiri, şef, koruma ve güvenlik şefi, bando şefi

d) İdari hizmetler grubu;

1) Ayniyat saymanı, muhasebeci, kontrol memuru, eğitmen,

2) Bilgisayar işletmeni, veri hazırlama kontrol işletmeni, veznedar, anbar memuru, ayniyat memuru, belediye trafik memuru, bilet satış memuru, evlendirme memuru, gemi adamı, gişe memuru, memur, mutemet, sayaç memuru, tahsildar, koruma ve güvenlik görevlisi,

…” denilmek suretiyle şef kadrosunun görevde yükselmeye tabi unvanlar arasında olduğu düzenlenmiştir.

Aynı Yönetmeliğin “Görevde yükselme sınavına tabi olarak atanacaklarda aranacak genel şartlar” başlıklı 6 ncı maddesinde;

“Görevde yükselme suretiyle atanacaklarda aşağıdaki genel şartlar aranır.

a) Son yılın sicil notu olumlu olmak ve son üç yıllık sicil notu ortalaması 76 puandan aşağı olmamak.

b) Görevde yükselme eğitimini tamamlayarak, sınavında başarılı olmak.

c) Bu Yönetmelik kapsamındaki kadrolara atanabilmek için son müracaat tarihi itibariyle en az bir yıl süreyle atamanın yapılacağı mahalli idarede çalışmış olmak. Ancak, yeni kurulan mahalli idarelerde görevde yükselme ile ilgili ilanlara başvuru olmaması halinde atamanın yapılacağı mahalli idarede bu süre şartı aranmaz.” denilmekte olup Yönetmeliğin “Görevde yükselme sınavına tabi olarak atanacaklarda aranacak özel şartlar” başlıklı 7 nci maddesinde;

” Bu Yönetmeliğin 5 inci maddesinin birinci fıkrasında sayılan unvanlara görevde yükselme suretiyle yapılacak atamalarda aşağıdaki özel şartlar aranır.

c) Şef kadrosuna atanabilmek için;

1) En az iki yıllık yüksekokul mezunu olmak,

2) İlan edilen kadro sayısından daha az sayıda yüksekokul mezunu müracaat ettiği takdirde ortaöğrenim mezunu olmak,

3) Dört yıllık yükseköğretim kurumu mezunlarının en az dört yıl, iki ve üç yıl süreli yükseköğretim kurumu mezunlarının en az beş yıl, ortaöğrenim mezunlarının ise en az sekiz yıl hizmeti bulunmak,

4) Bu Yönetmeliğin 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (d) bendinin (2) numaralı alt bendinde sayılan görevlerde en az üç yıl süreyle çalışmak, (d) bendinin (1) numaralı alt bendi ile ikinci fıkranın (a), (b) ve (c) bentlerinde sayılan unvanlardan birini ihraz etmiş olmak,

…” denilmektedir.

Adı geçen Yönetmeliğin “Hizmet grupları arasında geçişler” başlıklı 20 nci maddesinde ise;

“(1) Bu Yönetmeliğin 5 inci maddesinde düzenlenmiş olan hizmet grupları arasındaki geçişler aşağıdaki esaslar çerçevesinde yapılır.

a) Aynı hizmet grubunun alt hizmet grubu içinde kalmak kaydıyla, sınav yapılmaksızın ilgili personelin isteği ve atanılacak kadronun gerektirdiği özellikleri taşımak şartıyla diğer görevlere atama yapılabilir.

b) Gruplar arası görevde yükselme niteliğindeki geçişler ve alt gruptan üst gruplara geçişler görevde yükselme eğitimi ve sınavına tabidir. Mahalli idarelerde ve diğer kamu/kurum ve kuruluşlarında, daha önce bulunulan görevler ile bu görevlerle aynı düzey görevlere veya alt görevlere, görevde yükselme eğitimi ve sınavına tabi tutulmadan atama yapılabilir.

c) Bu Yönetmelik kapsamı dışında bulunan daha üst görevlerde, en az altı ay süreyle çalışmış olanlar, aranan şartları taşımaları kaydıyla, bu Yönetmeliğin 5 inci maddesinde yer alan “yönetim”, “araştırma-planlama” ve “hukuk” hizmetleri gruplarında gösterilen kadrolara sınavsız atanabilir. Bu Yönetmelik kapsamındaki diğer kadrolara sınavsız atanmak için altı ay çalışmış olmak şartı aranmaz.

ç) İstisnai memurluklarda çalışanlar veya çalışmış olanlar, bu Yönetmelik kapsamındaki kadrolara, atanacakları kadro için öngörülen şartları taşımaları kaydıyla sınavsız atanabilir.” şeklinde düzenleme yapılmıştır.

27.05.2014 tarih ve 28993 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmeliğin 3 üncü maddesi ile “Görevde yükselme ve unvan değişikliğine tabi kadrolar” başlıklı 5 inci madde ve 4 üncü maddesi ile “Görevde yükselme sınavına tabi olarak atanacaklarda aranacak genel şartlar” başlıklı 6 ncı maddede değişiklik yapılmıştır. 2009 yılında yayımlanan Yönetmelik de değişiklik yapılmasına dair çıkarılan bu Yönetmeliğin 5 inci maddesi ile şef kadrosu için aranan şartlar;

“e) Şef kadrosuna atanabilmek için;

1) En az iki yıllık yüksekokul mezunu olmak,

2) Son müracaat tarihi itibariyle 5 inci maddenin birinci fıkrasının (d) bendinin (2) numaralı alt bendinde sayılan görevlerde en az iki yıl süreyle çalışmış olmak,” şeklinde değiştirilmiştir.

Aynı zamanda bu Yönetmeliğin 19 uncu maddesi ile Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmeliğin “Hizmet grupları arasında geçişler” başlıklı 20 nci maddesinin birinci fıkrasının (ç) bendi yürürlükten kaldırılmıştır.

Yukarıda belirtilen mevzuat hükümleri birlikte değerlendirildiğinde; istisnai memuriyet niteliğindeki Özel Kalem Müdürü kadrosuna 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun atanma, sınavlar, kademe ilerlemesi ve derece yükselmesine ilişkin hükümleriyle bağlı olmaksızın tahsis edilmiş derece aylığı ile memur atanabileceği; bu şekilde atanan memurların bulundukları bu kadrolar emeklilik aylığının hesabında ve diğer memurluklara naklen atanmalarında herhangi bir sınıf için kazanılmış hak sayılmayacağı; istisnai memurluklarda çalışan veya çalışmış olanların Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmeliği kapsamındaki kadrolara, atanacakları kadro için öngörülen şartları taşımaları kaydıyla sınavsız atanabileceği; belirtilen Yönetmeliğin 5 inci maddesinde şef kadrosunun görevde yükselmeye tabi unvanlar arasında yer aldığı; bu kadroya atamaların yapılabilmesi için aynı Yönetmeliğin 6 ve 7 nci maddelerinde genel ve özel şartlar belirlendiği ve 27.05.2014 tarihinde yayımlanarak yürürlüğe giren Yönetmelik ile yapılan değişikliklerin denetlenen hesap yılından sonra olması nedeniyle değişiklik yapılmadan önceki Yönetmelik hükümlerinin uygulanacağı sonucuna ulaşılmaktadır.

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri ve yapılan açıklamalar çerçevesinde, ……. tarihinde ……. Belediyesi özel kalem müdürü kadrosuna açıktan atanan …….’ın şef kadrosu için gerekli görülen dört yıllık yükseköğretim kurumu mezunlarının en az dört yıl hizmetinin bulunması ve Yönetmeliğin 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (d) bendinin (2) numaralı alt bendinde sayılan görevlerde en az üç yıl süreyle çalışılması şartlarını taşımamasına rağmen şef kadrosuna atanması sonucunda ek ödeme, yan ödeme ve özel hizmet tazminatının fazla ödenmesi suretiyle oluşan …… TL kamu zararının ……. tarih ve ……. seri numaralı banka dekontu ile ahiz …….’tan tahsil edildiğinden ilişilecek husus kalmadığına,

6085 sayılı Sayıştay Kanununun 55 inci maddesi uyarınca işbu İlamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oyçokluğuyla karar verildi.

Azınlık Görüşü:

Üye …….’in karşı oy gerekçesi:

“Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmeliğin 20 nci maddesinin birinci fıkrasının b bendi uyarınca; mahalli idarelerde ve diğer kamu/kurum ve kuruluşlarında, daha önce bulunulan görevler ile bu görevlerle aynı düzey görevlere veya alt görevlere, görevde yükselme eğitimi ve sınavına tabi tutulmadan atama yapılabilecektir.

……. Belediyesinde özel kalem müdürlüğü kadrosundan şef kadrosuna yapılan atamanın görevde yükselme niteliğinde olmayıp bir üst görevden alt göreve yapılan bir atama olması nedeniyle ilgili kişinin adı geçen Yönetmelikte şef kadrosu için belirlenen genel ve özel şartları taşımasına gerek bulunmayıp 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 68 inci maddesinde belirtilen şartları taşıması yeterlidir. Belirtilen nedenlerle yersiz tahsil edilen ……. TL’nin ahize iade edilmesi gerekir.”